Artykuły
Często zdarza się, że osoba zobowiązana do płacenia alimentów uchyla się od tego obowiązku. Powoduje to bardzo niekorzystną sytuację dziecka, ale także osoby pod opieką której ono pozostaje. Niejednokrotnie brak zapłaty alimentów prowadzi do poważnych dramatów rodzinnych.
Egzekucja komornicza
Jest kilka metod, które można zastosować. W pierwszej kolejności jeśli dysponujemy prawomocnym orzeczeniem sądu z nadaną klauzulą wykonalności, sprawę można skierować do komornika. W tym celu należy sporządzić wniosek i przedłożyć wybranemu przez siebie komornikowi. Dobrze jest wskazać we wniosku z czego komornik może ściągnąć zadłużenie, jeśli posiadamy taką wiedzę, egzekucja w takim wypadku powinna przebiegać sprawniej. Jeśli dłużnik nie posiada żadnego majątku egzekucja alimentów może okazać się bezskuteczna. W takim wypadku trzeba użyć innych metod celem uzyskania alimentów.
Fundusz alimentacyjny
Do alimentów uprawniona jest osobą do ukończenia 18 roku życia lub 25 jeśli uczy się w szkole lub szkole wyższej. Świadczenia z funduszu alimentacyjnego zostaną przyznane, jeśli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Natomiast miesięczna kwota maksymalna jaką można uzyskać z funduszu alimentacyjnego to 500 zł. Celem uzyskania świadczenia alimentacyjnego z funduszu należy złożyć odpowiedni wniosek, którego wzór znajdziesz tutaj.
Alimenty od dziadków
Zgodnie z art. 132 KRO:
“Obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.”
Przepis ten dotyczy m.in. sytuacji gdy faktycznie nie ma możliwości uzyskania alimentów od zobowiązanego rodzica w związku z tym, iż ich nie płaci z różnych względów. Jeśli więc wiesz, że zobowiązany, który ma płacić nie ma majątku lub go ukrywa, a szanse na skuteczną egzekucję komorniczą są marne, rozwiązaniem może być dochodzenie alimentów od dziadków dziecka. Pamiętać jednak należy, iż w takiej sytuacji niezbędne będzie przeprowadzenie postępowania dowodowego, które odpowiednio wykaże zaistnienie przesłanek 132 KRO (niemożliwość uzyskania alimentów). Tutaj z całą pewnością dowód z postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezskuteczność egzekucji byłby bardzo pożądany i wiarygodny. Stąd alimenty od dziadków niezbyt często będą pierwszorzędnym rozwiązaniem problemu, czasami trzeba zacząć od egzekucji komorniczej choćby dla celów dowodowych.
Przepisy prawa karnego
Niepłacenie alimentów jest przestępstwem, które jest uregulowane w art. 209 kodeksu karnego. Przepis ten mówi, że:
“1.Kto uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym, ugodą zawartą przed sądem albo innym organem albo inną umową, jeżeli łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych albo jeżeli opóźnienie zaległego świadczenia innego niż okresowe wynosi co najmniej 3 miesiące, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
1a.Jeżeli sprawca czynu określonego w § 1 naraża osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.Ściganie przestępstwa określonego w § 1 lub 1a następuje na wniosek pokrzywdzonego, organu pomocy społecznej lub organu podejmującego działania wobec dłużnika alimentacyjnego.
3.Jeżeli pokrzywdzonemu przyznano odpowiednie świadczenia rodzinne albo świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, ściganie przestępstwa określonego w § 1 lub 1a odbywa się z urzędu.
4.Nie podlega karze sprawca przestępstwa określonego w § 1, który nie później niż przed upływem 30 dni od dnia pierwszego przesłuchania w charakterze podejrzanego uiścił w całości zaległe alimenty.
5.Sąd odstępuje od wymierzenia kary, jeżeli nie później niż przed upływem 30 dni od dnia pierwszego przesłuchania w charakterze podejrzanego sprawca przestępstwa określonego w § 1a uiścił w całości zaległe alimenty, chyba że wina i społeczna szkodliwość czynu przemawiają przeciwko odstąpieniu od wymierzenia kary”.
Tak więc zawsze możliwym jest dokonanie zawiadomienia na policji. Pamiętaj jednak o jednej bardzo istotnej kwestii, że osoba osadzona w zakładzie karnym nie będzie zarobkować. Jeśli więc zobowiązany do alimentów płaci mniej lub co jakiś czas i są widoki na to, że może płacić w przyszłości, to powyższe rozwiązanie nie będzie odpowiednie.
Jeśli jednak zdecydujesz się na ten krok to pamiętaj, że wykazania będzie wymagała przesłanka uporczywości. Sama uporczywość nie jest w kodeksie karnym zdefiniowana i za każdym razem ważna będzie argumentacja przywołana na tą okoliczność.
Skarga pauliańska
Jeżeli dłużnik celowo pozbywa się majątku darując nieruchomości, sprzedając przedmioty za cenę poniżej wartości rynkowej itp. można sporządzić pozew o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Jeśli udowodnisz, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, to wyrokiem sąd może uznać dokonaną czynność prawną za bezskuteczną, co oznacza, że będziesz mógł z niej prowadzić egzekucję.